KU Leuven onderzoekster en ex-borstkankerpatiënte lanceert Claro, een app voor geheugen- en concentratieproblemen na kanker

‘Wat kan ik zelf doen?’ Die vraag kreeg onderzoekster Sabine Deprez jarenlang van mensen die na een kankerbehandeling kampten met geheugen- en concentratieproblemen. Samen met patiënten, zorgverleners, experten en een innovatiesubsidie van de provincie Vlaams-Brabant ontwikkelde ze daarom Claro: een gratis app die wetenschappelijke kennis vertaalt naar haalbare oefeningen en dagelijkse tips.
Een app voor lotgenoten
Wie na een kankerbehandeling opnieuw het dagelijkse leven oppikt, merkt soms dat zaken als concentreren, plannen, multitasken of onthouden moeizamer gaan. Onderzoek toont aan dat cognitieve klachten na een behandeling voor borstkanker reëel zijn en samenhangen met veranderingen in hersenactiviteit en -structuur. Tegelijk spelen ook factoren zoals ontsteking, vermoeidheid, stress, angst, slaap en stemming een rol. Voor mensen die hiermee te maken krijgen, is er dan ook een groeiende behoefte aan praktische ondersteuning die verder gaat dan informatie alleen.

En toen was er Claro
Claro werd ontwikkeld ter ondersteuning van mensen met geheugenproblemen na een kankerbehandeling. Gebruikers kunnen met een persoonlijk traject focussen op waar ze zelf aan willen werken. De app combineert educatieve modules met praktische oefeningen en tips rond gezonde voeding, slaap, welzijn en geheugenstrategieën. Gebruikers vinden er onder andere recepten en bewegings-, mindfulness- en ademhalingsoefeningen. Claro ontstond in samenwerking met patiënten, zorgverleners en experten, en is bedoeld om wetenschappelijke inzichten toegankelijk te maken in het dagelijkse leven.
De app werd ontwikkeld in co-creatie met patiënten, zorgverleners en experten van KU Leuven en UZ Leuven. Verschillende domeinen komen daarbij samen, waaronder integratieve oncologie, voeding, beweging, mindfulness, revalidatie, psycho-oncologie en relaxatie. Onder anderen prof. Christophe Matthys, prof. Ann Smeets, prof. Sabine Verschueren, Anneleen Gebruers, dr. Katleen Van der Gucht en dr. Lore Dams leverden vanuit hun expertise een bijdrage aan de ontwikkeling van de inhoud. Ook oncopsychologen, kinesitherapeuten, relaxatietherapeuten en diëtisten werden bij het project betrokken.
Van persoonlijke ervaring naar groepsproject
Meer dan twintig jaar geleden werd Sabine Deprez op 37-jarige leeftijd behandeld voor borstkanker. Na haar behandeling merkte ze dat haar hoofd anders te werk ging, vooral tijdens de eerste jaren na de behandeling. Die ervaring vormde de aanleiding voor haar wetenschappelijke onderzoek. Als burgerlijk ingenieur met een interesse in de medische wereld besloot Deprez opnieuw te gaan studeren en een doctoraat te starten rond de oorzaken van kankergerelateerde cognitieve klachten. Momenteel is ze nog steeds onderzoekster aan de KU Leuven.
In haar onderzoek naar geheugen- en concentratieproblemen kreeg Sabine Deprez vaak de vraag hoe (ex-)patiënten zelf het heft in handen kunnen nemen. Dat beweging, mindfulness en cognitieve strategieën, net als slaap en voeding, een rol spelen in de werking van onze hersenen, toonde de wetenschap eerder al aan. Maar een concrete tool die dat alles samenbracht en waarmee mensen zelf aan de slag konden, bestond nog niet. Wat begon als een project in haar vrije tijd, groeide al snel uit tot een gezamenlijk initiatief. Samen met Rik Peetermans en Dieter Jeanty, die vanuit hun bedrijf Digital Framework instonden voor de technische ontwikkeling van de app, werd een eerste prototype gebouwd. De financiële steun van Smart Hub, het innovatieplatform van de provincie Vlaams-Brabant dat 141.257 euro subsidieerde, maakte het mogelijk om het project verder uit te bouwen en de app daadwerkelijk te realiseren. Ook het Albertfonds zal een pilootstudie met Claro ondersteunen.
“Met deze subsidie ondersteunen we een innovatief Vlaams-Brabants health-project dat wetenschappelijke kennis vertaalt naar concrete hulp voor mensen tijdens of na een kankerbehandeling", zegt Gunther Coppens, gedeputeerde voor economie.

Een app die blijft groeien
De komende maanden wordt de app ook verder uitgebreid met nieuwe inhoud, tips en weetjes. Zo zal het dagelijkse ‘healthy moment’ van één minuut in de app verschijnen: een korte video waarin telkens iemand een korte oefening of tip deelt, zoals patiënten, hun naasten, zorgverleners of bekende personen. Op lange termijn zou Claro naast geheugenondersteuning ook uitbreiden naar bredere ondersteuning tijdens en na een kankerbehandeling.
Claro kan gratis gebruikt worden door patiënten dankzij de steun van de vzw K.R. Integratieve Oncologie, in de hoop dat mensen die met geheugen- en concentratieproblemen kampen tijdens of na een behandeling de weg naar betrouwbare informatie en praktische ondersteuning vinden.
"Geen commercieel gedoe, echte mensen met echte expertise en kennis van de patiënten, met wat humor en zelfrelativering, en voldoende afwisseling." – Clarogebruiker
Praktische informatie:
De app is vanaf 1 oktober beschikbaar via App Store en Google Play.
Lotgenoten krijgen gratis toegang dankzij de steun van vzw K.R. Integratieve Oncologie, andere gebruikers betalen éénmalig €29,90.
Claro | App voor beweging, voeding, slaap en mind-body
Gunther Coppens
Cindy Raffo