Burgers zetten regenwaterputten slim in tegen droogte en overstroming
Droptimize-sensor en app geven advies voor regenwaterbeheer

Zo’n één op drie huishoudens in Vlaanderen heeft een regenwaterput. Toch worden deze putten nog onvoldoende gebruikt als buffer om droogte en wateroverlast te voorkomen. Met Droptimize, een slim proefproject in Bertem, Herent, Kampenhout, Grimbergen, komt daar verandering in. Burgers krijgen via een slimme sensor en een mobiele app advies op maat om hun regenwaterput proactief in te zetten. In Bertem werden deze week de eerste sensoren geïnstalleerd.
Regenwaterputten bevatten duizenden liters buffercapaciteit per woning en spelen een belangrijke rol in duurzaam waterbeheer. Maar in de praktijk staan putten vaak overvol net vóór een hevige regenbui, waardoor het overtollige water wegstroomt en extra druk zet op rioleringen. Tijdens langdurige droogte raken regenputten dan weer leeg, wat leidt tot piekverbruik van kraanwater.
De projectpartners van Droptimize pakken dat probleem aan met een eenvoudige maar slimme oplossing. Een sensor in de regenwaterput meet voortdurend het waterpeil en koppelt die gegevens aan een mobiele app. Op basis van nauwkeurige weersvoorspellingen geeft de app advies over het aftappen of bijvullen van water. Zo kunnen gebruikers ruimte creëren in hun put vóór regen voorspeld wordt of net zuiniger omgaan met water wanneer droogte dreigt.

“Door inzicht te krijgen in je waterpeil en in wat er komt, kan je heel eenvoudig bijdragen aan zowel droogte- als wateroverlastbeheer,” zegt Stijn Diels, projectmedewerker vergroening en Blue Deal van Regionaal Landschap Dijleland . “Wanneer vele burgers samen deze kleine acties ondernemen, ontstaat een grote virtuele wijkbuffer die écht het verschil maakt.”
Het project wordt uitgerold in vier Vlaams-Brabantse gemeenten: Bertem, Herent, Grimbergen en Kampenhout. Naast de slimme technologie zet Droptimize in op heldere communicatie, wijkgerichte acties en speelse elementen in de app om burgers actief te betrekken.
“Na de overstroming in Bertem tijdens de zomer van 2024 hebben we ervaren hoe nuttig regenwaterputten kunnen zijn in de strijd tegen wateroverlast. Aan de rechteroever van de Voer stond het water kniehoog terwijl links de wekelijkse markt op het Gemeenteplein gewoon doorging. Bleek dat de vele regenwaterputten van een nieuwe wijk in de onmiddellijke buurt een cruciale rol speelden in de opvang en trage afvoer van het water”, zegt Joël Vander Elst, burgemeester van Bertem.
Droptimize is een samenwerking tussen Aquafin, De Watergroep, VITO Kennispunt Water, KU Leuven, Voxdale, Leap Forward, Sumaqua, Regionaal Landschap Dijleland, Regionaal Landschap Brabantse Kouters en de gemeenten Bertem, Herent, Kampenhout en Grimbergen.
De provincie Vlaams-Brabant ondersteunt het project met 150.000 euro als onderdeel van haar programma ‘Slimme Regio’.
“Technologie is zinvol als het echte impact heeft in onze regio. Wij willen dat de mensen mee kunnen bouwen aan een slimme regio én daar zelf ook de vruchten van plukken. Daarom steunen we innovatie technologie die maatschappelijke uitdagingen helpt oplossen, zoals deze sensoren”, besluit Ann Schevenels, gedeputeerde voor Slimme Regio.
Meer info: https://droptimize.be/

Ann Schevenels
Joël Vander Elst
Stijn Diels
Karen Peeters
Frank Ilsbroux